Sağlık

Tuz/Sodyum Çevirici

Sodyum ile tuz miktarını birbirine çevirin ve günlük DSÖ tuz limitine oranını görün.

Dönüştürmek istediğiniz değer

Tuz karşılığı1,00 g tuz
Toplam sodyum400 mg
Toplam tuz1,00 g
DSÖ günlük tuz limitine oranı%20,0

📅 Bu hesaplama 2026 (güncelleme: 11 Mayıs 2026) verilerine göre yapılmıştır. Son güncelleme: 9 Temmuz 2026
Kaynak: Dünya Sağlık Örgütü (WHO) "Sodium reduction" Fact Sheet (who.int, son güncelleme 11.05.2026); sodyum→tuz katsayısı NaCl bileşimine dayanır (~2,54, yaygın kullanımda 2,5 olarak yuvarlanır)

⚕️ Bu araç genel bilgi amaçlıdır; tanı koymaz ve tedavi kararı yerine geçmez. Sonuçlarınızı hekiminizle değerlendirin.

DSÖ günlük tuz sınırı genel nüfus içindir. Tansiyon, kalp veya böbrek hastalığınız varsa hekiminiz size farklı (genellikle daha düşük) bir sınır önerebilir.

Etiketten okurken nasıl kullanılır?

Ambalajlı gıdaların besin değeri tablosunda genellikle "sodyum" (Na) miktarı mg cinsinden yazar, "tuz" olarak değil. Örneğin bir çorba paketinde "1 porsiyon: 920 mg sodyum" yazıyorsa, bu yaklaşık 2,3 g tuza denk gelir — günlük 5 g limitin neredeyse yarısı. Bazı ürünlerde ise doğrudan "tuz" (g) değeri verilir; bu durumda "Tuz → Sodyum" yönünü kullanarak sodyum karşılığını görebilirsiniz.

İlgili mevzuat ve kaynaklar

Hesaplamada kullanılan mevzuat, resmî kurum açıklamaları ve bilimsel referanslardır. Kurumların kişiye özel kararı ve sözleşme hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Tuz/Sodyum Çevirici nedir?

Tuz/sodyum çevirici, etiketlerde yazan sodyum miligramını mutfakta konuştuğumuz tuz gramına (ve tersine) çevirir. Etikette "sodyum" görmek, o üründe ne kadar tuz olduğunu doğrudan söylemez; iki birim arasındaki kat farkı akılda tutulması zor bir çarpandır. Araç bu çeviriyi yapar ve çıkan miktarın günlük referans sınırın ne kadarına denk geldiğini gösterir.

Nasıl hesaplanır?

Sodyum, sofra tuzunun (NaCl) yaklaşık %39'unu oluşturduğundan tuz miktarı, sodyum miktarının yaklaşık 2,5 katına karşılık gelir: tuz (g) = sodyum (g) × 2,5. Oran çubuğu, hesaplanan tuz miktarının DSÖ'nün önerdiği günlük sınıra bölünmesiyle bulunur; kullanılan limit ve kaynağı sayfanın veri notunda tarihiyle birlikte gösterilir. Katsayı bir tahmin değil, sofra tuzunun bileşiminden gelen sabit bir orandır — bu yüzden çevirinin kendisi kesindir. Belirsizlik başka yerdedir: etiketteki değerin hangi porsiyona ait olduğu. Çoğu etiket 100 gram üzerinden yazar, oysa yediğiniz miktar farklıdır; çeviri doğru olsa da yanlış porsiyona uygulanırsa sonuç yanıltır. Bir de kapsam sınırı var: araç tek bir ürünün ya da girdiğiniz tek bir miktarın karşılığını gösterir, gün boyunca aldığınız toplam sodyumu takip etmez — günlük limitle karşılaştırma bu tek kalem içindir. Bu bir tanı ya da tedavi aracı değildir. DSÖ sınırı genel nüfus için tanımlanmış bir halk sağlığı hedefidir, kişisel bir eşik değil; hipertansiyon, kalp yetmezliği ve böbrek hastalığı gibi durumlarda ya da tuz kısıtlaması altındaysanız günlük miktarınızı hekiminiz belirler.

Etiketteki sodyumu adım adım tuza çevirme

  1. Etiketteki değeri ve birimini okuyunBazı etiketler sodyumu miligram, bazıları tuzu doğrudan gram olarak yazar. Aracın iki yönü de vardır; elinizdeki hangisiyse ona uygun yönü seçin.
  2. Değerin hangi porsiyona ait olduğunu kontrol edinTablo çoğunlukla 100 gram içindir. Yediğiniz miktar farklıysa değeri önce kendi porsiyonunuza oranlayın; bu adım atlandığında sonuç sistematik olarak yanlış çıkar.
  3. Sonucu günlük sınırla karşılaştırınOran, o tek kalemin günlük sınırın ne kadarını doldurduğunu gösterir. Aynı gün içinde birden fazla işlenmiş ürün tükettiyseniz her birini ayrı ayrı çevirip toplamanız gerekir.
  4. Gizli tuz kaynaklarını unutmayınSofrada eklenen tuzun yanında ekmek, peynir, şarküteri, hazır çorba ve soslar günlük alımın büyük bölümünü oluşturabilir. Araç yalnız girdiğiniz değeri bilir.
  5. Kişisel hedefi hekiminizle belirleyinBuradaki sınır genel nüfus için bir referanstır. Kalp, tansiyon veya böbrekle ilgili bir durumunuz varsa sizin için uygun miktar farklı olabilir.

Örnek hesaplamalar

400 mg sodyum

Tuz karşılığı
1 g
Günlük limite oranı
%20

2.300 mg sodyum (bazı hazır çorbaların günlük porsiyonu)

Tuz karşılığı
5,75 g
Günlük limite oranı
%115

Sık sorulan sorular

Etikette "sodyum" mu yoksa "tuz" mu yazar?

Türkiye'de ve birçok ülkede besin değeri tablolarında genellikle sodyum (mg) yazar; bazı ürünlerde doğrudan tuz (g) değeri de verilebilir. Hangisi yazılıysa aracın ilgili yönünü kullanabilirsiniz.

Günlük 5 g tuz sınırı herkes için mi geçerli?

Bu, DSÖ'nün sağlıklı yetişkinler için genel önerisidir; böbrek veya kalp yetmezliği gibi durumlarda hekiminiz daha düşük bir sınır önerebilir.

İşlenmiş gıdalarda sodyum nerede gizlenir?

Ekmek, konserve, şarküteri ürünleri, hazır çorba ve soslarda beklenenden fazla sodyum bulunabilir; toplam günlük alımınızın büyük kısmı çoğunlukla sofra tuzundan değil bu ürünlerden gelir.

Bu araç kişiye özel bir tuz kısıtlaması öneriyor mu?

Hayır, yalnızca birim dönüşümü ve genel DSÖ limitine oranı gösterir; kişisel kısıtlama hekiminizle belirlenmelidir.

⚕️ Bu sonuçlar genel formüllere dayanan yaklaşık tahminlerdir, tıbbi tavsiye yerine geçmez. Kişisel sağlık durumunuzla ilgili kararlar için bir hekime danışın.